Onafhankelijk onderzoek actueel en richtinggevend

Geweld en veiligheid binnen gezinnen

Onderzoek naar geweld en veiligheid binnen gezinnen is één van de expertises van het Verwey-Jonker Instituut. Binnen dit onderzoeksgebied richten onze onderzoekers zich op diverse thema's zoals preventie, hulpverlening en opvang (interventie), bescherming en straffen, en netwerksamenwerking. Op deze onderwerpen wordt ook af en toe in Europees verband onderzoek gedaan. Het gezin en de dynamiek tussen ouders en kinderen staan centraal, dat wil zeggen dat er aandacht is voor de perspectieven en posities (slachtoffer en dader) van de verschillende gezinsleden (kinderen, moeder, vader en andere betrokkenen).

1. Preventie

Binnen onze onderzoeken richten wij ons op verschillende vormen van preventie. Dus zowel algemene preventie, als voorkomen dat geweld plaatsvindt in bepaalde gezinnen door je te richten op risicogroepen. Het doorbreken van geweldspatronen in relaties en gezinnen is ook een vorm van preventie: voorkomen van herhaling van geweld. Preventie op scholen is één van de manieren om geweld te voorkomen en doorbreken. Preventiemaatregelen richten zich verschillende posities, zowel slachtoffers, als plegers, zowel volwassenen als kinderen. Het voorkomen van geweld en zorgen dat kinderen in een veilige omgeving kunnen opgroeien staat daarbij centraal.

Lopende projecten:
-
Implementatie Voorzorg-Verder
-
Doorbreken intergenerationeel geweld

2. Hulpverlening en opvang

Binnen dit onderzoeksgebied doen wij momenteel een groot onderzoek (in de vier grootste steden en 9 Veilig Thuis regio’s, en daarnaast een aantal specifieke methodieken) naar de effecten van de hulpverlening in gezinnen waar sprake is van kindermishandeling en/of partnergeweld. Welke interventies en elementen werken en voor wie? En wat is er nodig vanuit het perspectief van het gezin zelf? Daarbij is er aandacht voor zowel moeder, vader en kinderen. Ook het perspectief van de hulpverleners wordt erbij betrokken. Regelmatig doen we ook onderzoek naar verschillende vormen van hulp, zowel ambulant als in de vrouwenopvang. Lees hier meer over het Triage instrument en de methodiek van het Oranje Huis.

Lopende projecten:
- Effectstudie Oranje Huis
- Evaluatie Veilig Verder teams

- Multifocus methodiek Groningen

3. Bescherming en straffen

Binnen dit onderdeel gaat het niet alleen om het juridische aspect (denk aan optreden van de politie, het OM en de rechterlijke macht en wetsevaluatie), maar ook alle omgevingsfactoren die meespelen en invloed hebben op zowel het kind als de ouder/verzorger. Ook de botsing tussen familierecht en strafrecht staat binnen dit 
onderdeel centraal.

Lopende projecten:
-
Tussentijdse evaluatie Kinderbeschermingswet

4. Netwerksamenwerking

In een geval van geweld in het gezin kunnen meerdere partijen betrokken zijn. Denk aan politie, kinderbescherming, maatschappelijk werk, wijkteams en GGZ. De samenwerking tussen deze instanties is niet altijd vanzelfsprekend. Veel onderzoek betreft de netwerksamenwerking; de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling vereist een integrale aanpak, met aandacht voor alle gezinsleden en de sociale context. Netwerksamenwerking bestaat uit verschillende vormen en niveaus. Het kan gaan om enkel informatie uitwisseling tussen professionals, of afstemming, maar soms is een gezamenlijke aanpak noodzakelijk met ketenregie en in samenwerking met de betrokkenen.

5. Europees onderzoek

Het Verwey-Jonker Instituut heeft een lange staat van dienst als het gaat om Europees onderzoek, ook als het gaat om geweld en veiligheid in gezinnen. Het betreft verschillende thema’s, zoals mediation in het strafrecht in geval van huiselijk geweld: onder welke voorwaarden is dat zinvol? De strafrechtelijke bescherming van slachtoffers van partnergeweld, maar ook de hulp aan kinderen via een multidisciplinaire aanpak, zoals de ontwikkeling van een tracking tool waarmee geëvalueerd kan worden of hulpverlening op het gebied van kindermishandeling werkt volgens het multidisciplinaire Barnahus model.

Lopende projecten:
-
Delinquent gedrag jeugd binnen context geweld binnen gezin (ISRD3)

Neem voor meer informatie contact op met Majone Steketee of met Katinka Lünnemann.