Bedreigingen, intimidatie, haatzaaien, discriminatie en oproepen tot kleinschalige ordeverstoringen: online geweld neemt toe. Er is veel aandacht voor online bedreigingen richting bekende personen, maar over online geweld tussen burgers onderling is nog weinig bekend. Het Verwey-Jonker Instituut deed in opdracht van het Ministerie van Justitie & Veiligheid onderzoek naar (strafbare vormen van) naar online geweld tussen burgers onderling.
Online geweld komt op allerlei plekken voor; zoals op sociale media, gamingplatforms, en in de reacties onder online artikelen. Iedereen kan er in het dagelijks leven mee te maken krijgen. In dit onderzoek staan de ervaringen van plegers en slachtoffers, en van experts/professionals die betrokken zijn bij online geweld centraal. We onderzochten wie er te maken krijgt met online geweld, en wat kenmerken en modus operandi zijn van slachtoffers en plegers. Wat zien we terug in hoe slachtoffers en plegers met online geweld omgaan?
Niet serieus genomen
De impact van dit geweld is fors, blijkt uit het onderzoek. Met negatieve consequenties voor het individu (isolement, stress, zelfcensuur), de maatschappij (hele groepen worden weggezet) en onze democratie (ondermijning). Toch wordt het geweld vaak niet serieus genomen door ‘omstanders’. Ook plegers bagatelliseren het geweld vaak. Zij hebben daarnaast slimme manieren om onder de radar van moderatie te blijven: zo delen ze afbeeldingen in plaats van tekst en weten ze precies welke woorden ze wel/niet kunnen gebruiken.
Het is van belang dat er meer aandacht komt voor deze vorm van online geweld. Uit het onderzoek blijkt dat een integrale domeinoverstijgende aanpak essentieel is. Online geweld is tenslotte niet alleen een technologisch vraagstuk, maar raakt allerlei domeinen zoals gezondheid en veiligheid. Actoren die een belangrijke rol kunnen spelen zijn o.a. hulpverleners, jongerenwerkers, gemeenten, ministeries, scholen, politie en sociale media platforms.
Het Ministerie van Justitie en Veiligheid gebruikt de inzichten uit dit onderzoek voor de nieuwe Aanpak Online geweld.