Instanties willen samenwerken bij uithuisplaatsing pleger huiselijk geweld
In Nederland bestaat voldoende draagvlak voor een crisismaatregel waarmee de pleger van gezinsgeweld het huis uit kan worden geplaatst. Politie, openbaar ministerie, rechterlijke macht, reclassering en andere partners die betrokken zijn bij de aanpak van geweld achter de voordeur geloven dat een dergelijke maatregel effectief kan zijn. Voorwaarde is dat tegelijkertijd goede hulpverlening wordt geboden en dat de ketenpartners goed samenwerken. Dit staat in het onderzoeksrapport De pleger het huis uit dat door minister Donner van Justitie aan de Tweede Kamer is verstuurd.
Het ministerie van Justitie heeft het Verwey-Jonker Instituut een verkennende studie laten verrichten naar de knelpunten in de huidige aanpak van huiselijk geweld in crisissituaties. Is een bevoegdheid tot uithuisplaatsing van plegers noodzakelijk en gewenst en onder welke voorwaarden is een regeling goed uitvoerbaar? Van de onderzoeksbevindingen is een publicatie uitgebracht De pleger het huis uit. Knelpunten bij crisisinterventie en juridische mogelijkheden tot uithuisplaatsing van geweld binnenshuis.
Geweld binnenshuis of huiselijk geweld omvat verschillende vormen van geweld, zoals mishandeling, bedreiging, seksueel geweld of psychische terreur, gepleegd door intimi. Het geweld kan tegen de partner of tegen een kind gericht zijn.
Steeds meer mensen beschouwen het als onrechtvaardig dat een slachtoffer van geweld het huis uit moet vluchten. In plaats daarvan zou degene die het geweld pleegt de woning moeten verlaten, zodat het slachtoffer in de vertrouwde woonomgeving kan blijven.
Het rapport De pleger het huis uit geeft inzicht in de veranderende aanpak bij de politie, openbaar ministerie, rechterlijke macht en reclassering. Het beschrijft de knelpunten waar professionals in de praktijk tegenaan lopen in de aanpak van geweld achter de voordeur.
Uit het onderzoek blijkt dat een maatregel tot uithuisplaatsing voor de meeste knelpunten geen oplossing biedt. Wel kan zon maatregel een belangrijke aanvulling zijn op bestaande regelingen, vooral als de pleger van het partnergeweld aanspreekbaar is op zijn gewelddadige gedrag.
De onderzoekers constateren een breed draagvlak voor een crisismaatregel. Zij beschouwen het als een noodzakelijk aanvullend instrument voor crisisinterventie en zien als bijkomend voordeel dat uithuisplaatsing minder ingrijpend is dan vrijheidsbeneming op grond van het strafrecht. Politie en andere partners die betrokken zijn bij de aanpak van geweld achter de voordeur denken de maatregel toe te passen in situaties waarin het geweld niet te ernstig is. In ernstige gevallen blijft een strafrechtelijke aanpak met aanhouden en inverzekeringstelling de aangewezen weg.
Uit het onderzoek komt naar voren dat een wettelijke regeling uithuisplaatsing van plegers slechts zinvol is als aan een aantal randvoorwaarden is voldaan:
1. Ondersteuning en juridisch advies aan het slachtoffer. Hulp aan het slachtoffer is nodig om veiligheid te kunnen waarborgen en om het slachtoffer te laten bepalen welke stappen noodzakelijk zijn om het geweld te stoppen.
2. Rechtsbescherming van degene die uit huis gezet wordt.
3. Het bieden van daderhulp.
Uit het onderzoek komt naar voren dat er geen eenstemmigheid bestaat over de vormgeving van zon crisismaatregel. Zowel een strafrechtelijke, bestuursrechtelijke als civielrechtelijke mogelijkheid wordt naar voren gebracht. De onderzoekers spreken geen voorkeur uit voor een van de mogelijke juridische vormen van een crisismaatregel. De uiteindelijke keuze zal rekening moeten houden met twee omstandigheden:
Ida C.M. Linse, communicatieadviseur. Telefoon (030) 230 07 99. E-mail: Ilinse@verwey-jonker.nl
